Çocuk Aile Gelişim ve Eğitim Vakfı (ÇAGEV), yaklaşık üç yıldır yürüttüğü “Sanatla İyileşiyoruz” projesinin önemli bir aşamasını, sanat ile ruh sağlığını aynı çatı altında buluşturan özel bir sergiyle kamuoyuyla paylaşmaya hazırlanıyor.

5–21 Haziran tarihleri arasında Uluslararası Plastik Sanatlar Derneği’nde gerçekleştirilecek sergi, projeye iki eserle katkı sunan değerli bilim insanı Prof.Dr. İlber Ortaylı anısına düzenleniyor.

Toplumsal şiddetin, akran zorbalığının, çocuk ve ergenlerde artan öfke sorunlarının, ekran bağımlılığının ve ruhsal zorlanmaların giderek daha görünür hale geldiği günümüzde; sanatın dönüştürücü gücünü çocukların ruh sağlığıyla buluşturmayı amaçlayan proje yalnızca bir sanat etkinliği değil, aynı zamanda bilimsel verilerle desteklenen bir sosyal dönüşüm modeli niteliği taşıyor. ÇAGEV Yönetim Kurulu Başkanı Elif Koca ile Şeyda Deveci tarafından geliştirilen ve 250’den fazla gönüllünün karşılıksız katkısıyla hayata geçirilen projenin sanat eksenindeki buluşmaları küratör Denizhan Özer koordinasyonunda şekillendi.

“Bilinçdışı Çakışmalar”: 72 İsim, 24 Eser, Tek Bir Ortak Soru

Yıkıcı olan nasıl onarılabilir?

“Bilinçdışı Çakışmalar” temasıyla sanat, akademi ve iş dünyasından aralarında Fazıl Say, Şerife Bilgili Ercantürk, Zülfü Livaneli, Mete Atatüre, Zafer Yıldırım, Kenan Doğulu, Bekir Aksoy, Ünal Aysal, Ayşecan Özyeğin gibi isimlerin de bulunduğu projede 72 isim, yıkıcılığın onarıma dönüşebileceğine dikkat çekmek amacıyla bir araya geldi.

Projede her eser üç aşamalı özgün bir yöntemle oluşturuldu:

İlk aşamada bir iş insanı, akademisyen ya da kamuoyunun yakından tanıdığı bir isim, “yıkıcılık” kavramının zihninde uyandırdığı çağrışımları tuvale aktardı. Ardından bir ressam bu çağrışımlara sanatının diliyle yeniden dokundu. Son aşamada ise ortaya çıkan eser, bir ruh sağlığı uzmanı tarafından psikanalitik bir bakışla yorumlandı.

Böylece ortaya yalnızca eserler değil; insanın iç dünyasına, çatışmalarına, kayıplarına ve onarım arayışına dair çok katmanlı anlatılar çıktı.

Bilimsel Sonuçlar Umut Veriyor

Proje kapsamında bugüne kadar:

• 619 çocuğa psikopatolojik risk değerlendirmesi uygulandı
• 338 çocuk sanat terapisi müdahale programına dahil edildi
• 51 terapiste toplam 120 saat eğitim verildi
• 291 gönüllü destekçi ve uzman katkı sundu
• İstanbul’un Beşiktaş, Gaziosmanpaşa ve Zeytinburnu ilçelerinde 8 uygulama alanı oluşturuldu

Gerçekleştirilen bilimsel analizler sonucunda sanat terapisi sürecine katılan çocuklarda:

• Dijital bağımlılık düzeylerinde azalma
• Öfke ve saldırgan davranışlarda düşüş
• Kurallara karşı gelme davranışlarında gerileme
• Dikkat ve odaklanma becerilerinde artış
• Sosyal destek algısında güçlenme istatistiksel olarak ortaya kondu.

Sanat Eserleri Çocukların Ruh Sağlığı İçin Kaynağa Dönüşecek

Sergide yer alacak eserler, bağış yöntemiyle yeni sahipleriyle buluşacak. Eserlerden elde edilen tüm gelir; ÇAGEV’in çocuklara yönelik ruh sağlığı taramaları, sanat terapisi müdahale programları ve psikososyal destek çalışmalarının devamına kaynak oluşturacak.

Projenin yeni dönem hedefi, Türkiye’nin farklı bölgelerinde 10.000 çocuğa psikometrik değerlendirme1.000 çocuğa sanat terapisi müdahale programı ulaştırmak.

ÇAGEV Yönetim Kurulu Başkanı  Elif Koca, projeye ilişkin değerlendirmesinde şunları söyledi:

Son 10 yılı düşündüğümüzde ülkemizde göçler, depremler, Covid-19 pandemisi ve bunlara eşlik eden ekonomik ve politik olaylarla oldukça zorlu bir süreçten geçmekteyiz. Bugünün ergenleri olan 13 yaş ve sonrası kuşak, neredeyse doğduklarından beri gerilimli ve toplumsal travmaların eşlik ettiği bir dünyada yaşamaktalar. Her  travmatik yaşantı iç dünyalarımızda keder, öfke, çaresizlik, umutsuzluk isyan gibi duygular yaratır. Bu duygular taşınamadığında tıpkı bir yanardağ gibi patlayarak hem kendini hem çevresini yakabilir. Tam da bu noktada mesele çocukların kendilerini ifade edebilecekleri, düşünüp üretebilecekleri alanlar oluşturabilmek. Bir çocuğun iç dünyasına açılan güvenli bir alan, aynı zamanda toplumun geleceğine yapılan bir yatırımdır. Çocukların kendilerini ifade edebilecekleri, düşünüp üretebilecekleri alanlar oluşturmak bugün yalnızca bireysel değil, toplumsal bir sorumluluktur.”

ÇAGEV, sanatın yalnızca estetik bir alan değil; aynı zamanda toplumsal onarımın güçlü araçlarından biri olduğuna inanarak toplumun tüm kesimlerini çocukların ruh sağlığı için ortak sorumluluk almaya davet ediyor.